Dossier: Digibordgebruik in de klas.

Via een nieuwsbrief van KlasCement vond ik onderstaand artikel op de website Leraar24.nl. Leraar24.nl is een Nederlandse site voor en door leerkrachten met informatie over de onderwijspraktijk in video's, dossiers, … Onderaan kan u de filmpjes met praktijkvoorbeelden en commentaar bekijken. Zeker de doen!

 

Over Leraar24

Leraar24 blijvend in ontwikkeling – tijdbesparend, deskundig, praktisch en direct toepasbaar

Leraar24 is een website van, voor en door leraren. Leraar24 richt zich op de ondersteuning van leraren bij het uitoefenen van hun beroep. Met Leraar24 kunt u zich efficiënt informeren en verder groeien in uw vak, wanneer u maar wilt. Leraar24 is een online gereedschapskist vol praktische oplossingen, antwoorden en voorbeelden die direct in de dagelijkse onderwijspraktijk toegepast kunnen worden. Daarnaast biedt Leraar24 kennis en achtergrondinformatie uit wetenschappelijk onderzoek naar onderwijs, toegesneden op leraren.

Leraar24 biedt kennis en informatie over talloze thema’s en vraagstukken die aansluiten bij het beroep van leraar. Elk thema is uitgewerkt in informatieve video's die samen met verdiepende informatie een rijk dossier vormen.

Het gebruik van Leraar24 is gratis. Het platform richt zich op leraren in het basisonderwijs, voortgezet onderwijs, speciaal onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs. Naast de website kunnen leraren ook de mobiele apps van Leraar24 gebruiken

Bent u leraar en heeft u suggesties voor onderwerpen op Leraar24, stuur dan een mail naar info@leraar24.nl.

 

 
Het dossier over digitale borden in de klas vindt u hieronder. De filmpjes zijn zeker de moeite om eens te bekijken als je zelf het digitaal bord beter wil inzetten in uw klaspraktijk.
 

In het primair onderwijs beschikt driekwart van de lokalen over een digibord, in het vo iets meer dan de helft en in het mbo hangt in iets minder dan de helft van de lesruimtes een digibord. Dat vermeldt de Vier in balans monitor 2013.

Op deze pagina

Wat levert het gebruik van een digibord op?

Meerwaarde van het digibord in vergelijking met krijtbord of computer
Het digibord combineert volgens de auteurs van ‘Meerwaarde van het digitale schoolbord’ de voordelen van een krijtbord en die van een computer:

  • Een digibord is gemakkelijk te bedienen door het touchscreen te gebruiken
  • Informatie kun je makkelijk printen, opslaan en delen
  • Je kunt net, als op een computer, digitaal leermateriaal aanbieden
  • Het scherm is groot en goed zichtbaar voor leerlingen
  • Je kunt klassikaal werken, maar leerlingen kunnen ook in groepjes samenwerken aan het digibord
  • Je kunt het digibord zowel voor kennisconstructie als voor kennisoverdracht gebruiken

Begrip en concentratie nemen toe
Dat zijn de conclusies uit een onderzoek naar de ervaringen van leerlingen met de inzet van digiborden vergeleken met traditionele schoolborden.
Leerlingen geven aan dat zij een uitleg beter begrijpen als de leraar het digibord gebruikt. Mogelijke verklaringen daarvoor zijn:

  • De vele mogelijkheden van het digibord
  • De afwisseling van een digibordles, bijvoorbeeld door zowel beeld als geluid te gebruiken. Dit draagt bij aan verhoogde concentratie.

Ook de leraren in een onderzoek bij een Twentse scholenstichting naar de implementatie, het gebruik en de meerwaarde van het digibord, merken dat het digibord de aandacht van de leerlingen trekt. Het digibord maakt de leerstof visueel en dynamisch. Het helpt bij het uitleggen en verduidelijken, omdat het snel een overzicht geeft en je de hele groep bereikt, vinden zij.

Meer motivatie
Uit verschillende onderzoeken naar het gebruik van het digibord komt naar voren dat de motivatie om te leren toeneemt. Onder andere uit het onderzoek van het Kohnstamm Instituut, waarin de motivatie van leerlingen voor wiskundelessen met en zonder digibord over drie schooljaren is vergeleken. De resultaten geven steeds meer bewijs dat lesgeven met digitale schoolborden de motivatie van leerlingen verhoogt, vergeleken met lesgeven in een meer traditionele setting.
Uit een onderzoek bij 400 leerlingen uit groep 8, blijkt dat vrijwel alle leerlingen (94%) absoluut niet terug willen naar een krijtbord. Zij zijn zeer positief over het digibord.

Leukere lessen door meer betrokkenheid en interactie in de klas
Uit het onderzoek van het Kohnstamm Instituut, blijkt dat bij goed gebruik van het digibord, ook deleraren de lessen leuker vinden.  Zij ervaren de leerlingen als meer betrokken en de sfeer in de klas interactiever. Leerlingen ervaren de les als meer afwisselend en boeiender. Ook vinden leraren hun uitleg efficiënter. De leerlingen zijn het hiermee eens.

Verhoogt het digibord het leerrendement?

Bij een aantal onderzoeken is leerwinst inderdaad aangetoond. Bij andere onderzoeken werd geen significant hoger leereffect gevonden.

Meer leereffect
In een onderzoek naar de inzet van het digibord bij de verlengde instructie rekenen, werd een significant beter leerresultaat aangetoond. Leerlingen, die extra instructie nodig hadden, werkten in tweetallen samen aan speciale arrangementen op het digibord. Een controlegroep volgde de ‘normale’ verlengde instructie: een leergesprek met de leraar.

In een onderzoek naar begripsontwikkeling bij rekenen en wiskunde blijkt ook dat het digibord bijdraagt aan de begripsvormende fase van een reken-wiskunde les.
En bij een onderzoek naar het gebruik van digitale prentenboeken bij kleuters bleek de woordkennis significant groter door het vertonen van de prentenboeken op het smartboard.

Een ander onderzoek keek naar lessen over de waterkringloop. Dynamische presentaties op een digibord leverden een veel hoger leerrendement op dan statische presentaties. De dynamische presentatie toonde het proces. De statische presentatie toonde alleen plaatjes van verschillende stadia.

Geen effect op het leerrendement
Het onderzoek van het Kohnstamm Instituut  over digitale schoolborden in het wiskundeonderwijs, vindt geen beter leerrendement.

Vinden leerlingen zelf dat zij meer leren met het digibord?
In een onderzoek bij 400 leerlingen uit groep 8 kregen zij de vraag of zij vinden dat ze beter leren dankzij het digibord. 70% van de leerlingen antwoordt positief.

Samenwerkend leren met het digibord?

Uit vergelijkend onderzoek van Moebarek e.a blijkt dat leraren meestal klassikaal werken met het digibord, zoals presenteren, uitleggen en instructie geven. In een ‘traditionele’ les gebruikt een leraar vaak meer activerende werkvormen.
Zij adviseren leraren in hun lesopzet voor digibordlessen expliciet aandacht te besteden aan samenwerkingsmomenten met en interactie tussen leerlingen.

Ook in het onderzoek bij de Twentse scholenstichting is de conclusie dat leraren het digibord vooral als presentatiemedium gebruiken. De interactie met behulp van het digibord blijft beperkt. Daar valt wat winst te behalen.

Leerlingen vertellen zelf ook dat zij graag vaker zelfstandig in groepjes aan het digibord willen werken.

Implementatie en gebruik van de digiborden

In het onderzoek naar implementatie, gebruik en meerwaarde van digitale schoolborden  werkte de ‘warme overdracht’ goed. Scholen binnen een stichting werken samen, experimenteren en delen kennis. Zo werken zij aan het uitbreiden van de toepassingen van het digibord.

Succesfactoren voor implementatie zijn:

  • Een positieve houding van de leerkracht
  • Positieve houding van de leerlingen
  • Kwaliteit van het lesmateriaal
  • Kennisdeling en reflectie
  • Opslaan en (her)gebruik van lesmaterialen

In een andere studie  naar de factoren die een optimaal gebruik van digiborden bevorderen is het advies: ga niet uit van wat er allemaal kan met een digibord, maar van wat een optimale manier om bepaalde  lesstof te behandelen en hoe vervolgens het digibord daarbij kan helpen. Dus niet (alleen) informatie over ‘zo werkt het digibord’, maar (ook) ondersteuning van de leraar bij het inzetten van het digibord voor zijn specifieke lesstof.

Praktijkvoorbeelden

In de publicatie ‘Meerwaarde van digitale schoolbord’ vind je toepassingen van het digibord, met praktijkvoorbeelden:

Meer praktijkvoorbeelden vind je in de video’s onder deze pagina.

Video's

Print Friendly, PDF & Email

Reageren is niet mogelijk